Mua ong dú ở Kon Tum: tìm nguồn giống ở đâu

Người ở Kon Tum muốn bắt đầu nuôi ong dú thường vướng ngay ở bước đầu: không biết mua tổ ở đâu.

Nuôi ong dú ở Kon Tum còn rất thưa và chủ yếu ở quy mô hộ gia đình. Nguồn tổ giống trong tỉnh hiếm, người mới thường phải tìm sang Gia Lai hoặc Đắk Lắk, và cần tính tới quãng đường khá xa.

Tình hình nguồn giống ở Kon Tum

Nuôi ong dú ở Kon Tum còn rất thưa và chủ yếu ở quy mô hộ gia đình. Nguồn tổ giống trong tỉnh hiếm, người mới thường phải tìm sang Gia Lai hoặc Đắk Lắk, và cần tính tới quãng đường khá xa.

Với người mới thì thứ tự tìm hợp lý là: hỏi người quen đã nuôi, rồi tới nhóm người nuôi trong tỉnh, rồi mới tới các kênh rao vặt.

Ba kênh đầu đều dẫn tới nguồn trong vùng, và đó là điều nên ưu tiên vì đàn nuôi tại chỗ đã quen khí hậu cao nguyên, mùa khô nắng gió, đêm mát cùng nhịp mùa ở đây.

Nếu trong tỉnh chưa tìm được thì hướng sang Gia Lai, Quảng Ngãi hoặc Đắk Lắk, những nơi có điều kiện gần tương tự.

Vì sao nên ưu tiên nguồn gần

Kon Tum là tỉnh cực bắc Tây Nguyên với địa hình núi cao và độ che phủ rừng thuộc nhóm cao nhất vùng. Dân cư thưa, các khu canh tác nằm rải rác giữa những mảng rừng lớn, và đó là điều kiện khác hẳn các tỉnh Tây Nguyên phía nam.

Đàn nuôi trong cùng điều kiện đó đã quen nhịp mùa, mang về gần như không phải làm quen gì.

Quãng vận chuyển ngắn nên rủi ro thấp hơn hẳn, vì ong dú chịu rung và chịu nóng đều kém.

Xem được tận nơi trước khi quyết, và khi đàn có chuyện thì người bán ở gần tới xem giúp được.

Bốn lợi thế này thường lớn hơn bất kỳ chênh lệch giá nào so với mua từ vùng xa.

Bốn câu cần hỏi trước khi mua

Tổ này tách từ khi nào và đặt ở vị trí hiện tại bao lâu rồi. Đây là câu quan trọng nhất, vì tuổi đàn quyết định khả năng sống nhiều hơn số quân.

Quanh trại có hoa gì, có vườn nào phun thuốc gần không. Ở Kon Tum thì câu này càng đáng hỏi vì mật độ canh tác thấp hơn nên áp lực từ thuốc cũng nhẹ hơn các tỉnh lân cận.

Có cho tới xem trước không.

Giao nhận thế nào, ai chở, ai chịu rủi ro dọc đường.

Mua vào lúc nào ở Kon Tum

Nhờ diện tích rừng còn lớn, nhịp hoa ở Kon Tum có lớp nền tự nhiên khá đều quanh năm, bên cạnh đợt tập trung từ cây công nghiệp. Đây là lợi thế mà nhiều tỉnh Tây Nguyên khác đã mất dần theo quá trình mở rộng canh tác.

Vì vậy thời điểm nhận tổ hợp lý nhất là đầu tháng 5 đến tháng 10, để đàn có mấy tháng nguồn hoa gây dựng trước khi gặp tháng 1 đến tháng 3.

Đừng nhận tổ vào giữa mùa khó dù giá mềm hơn, vì đàn vừa sốc vì chuyển chỗ vừa gặp lúc ngoài kia ít hoa.

Chuẩn bị xong chỗ đặt trước khi đi lấy tổ, và mua hai tới ba tổ cho lần đầu.

Khảo sát vườn nhà trước khi mua

Cà phê và cao su có diện tích đáng kể, nhưng đặc điểm nổi bật của Kon Tum là tỉ lệ rừng còn cao. Cây rừng, bời lời và các loài bản địa cho nguồn nền tự nhiên phong phú hơn nhiều so với vùng chuyên canh dày.

Nhưng điều quyết định không phải cây trồng của cả tỉnh mà là những gì có trong bán kính vài trăm mét quanh chỗ đặt tổ.

Đi một vòng quanh nhà, ghi lại có cây gì đang ra hoa, có vườn cây ăn trái không, có bờ rào cỏ dại không. Làm lại vài lần trong năm.

Điều cần trả lời là có tháng nào quanh đây gần như không có gì nở không. Nếu có thì nên trồng bổ sung trước một mùa rồi hãy mua tổ.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Mua tổ từ vùng có khí hậu khác hẳn vì thấy giá tốt
• Mua tổ trước rồi mới lo chỗ đặt
• Không hỏi tuổi đàn trước khi quyết

Câu hỏi thường gặp

Ở Kon Tum mua ong dú ở đâu?

Hỏi người quen đã nuôi, nhóm người nuôi trong tỉnh, hoặc tìm trại trong vùng.

Trong tỉnh chưa có ai bán thì sao?

Tìm sang Gia Lai, Quảng Ngãi hoặc Đắk Lắk, những nơi có điều kiện gần tương tự.

Câu hỏi quan trọng nhất khi mua là gì?

Tổ tách từ khi nào và đặt ở vị trí hiện tại bao lâu.

Mua vào tháng nào ở Kon Tum?

Đầu tháng 5 đến tháng 10, không mua vào giữa tháng 1 đến tháng 3.

Nên mua mấy tổ cho lần đầu?

Hai tới ba tổ đã ổn định ít nhất một năm.